Kuşadası, son günlerde deniz ekosisteminde endişe verici bir tabloyla karşı karşıya. Bir haftalık süre zarfında, bölge kıyılarında 3 deniz kaplumbağası ölü olarak tespit edildi. Bu durum, hem bölge halkını hem de çevre aktivistlerini derinden üzdü ve deniz canlılarının korunması konusundaki hassasiyeti yeniden gündeme getirdi.
Kuşadası Kıyılarında Endişe Veren Kayıplar
Kuşadası‘nın değerli sahil şeridinde yaşanan bu trajediler, deniz yaşamının kırılganlığını bir kez daha gözler önüne serdi. Ekosistemi Koruma ve Doğa Sevenler Derneği (EKODOSD) tarafından yapılan bilgilendirmeye göre, ölü bulunan kaplumbağalardan ikisi karaya vurmuş haldeyken, bir diğeri ise Sahil Güvenlik ekiplerinin duyarlı müdahalesiyle denizden çıkarıldı. Yapılan incelemeler sonucunda, hayatını kaybeden canlılardan birinin Yeşil Deniz Kaplumbağası, diğer ikisinin ise nesli tehlike altındaki Caretta Caretta türlerine ait olduğu belirlendi.
İlk İncelemelerden Çıkan Sonuçlar: Hedef Dışı Avcılık Şüphesi
Deniz kaplumbağaları üzerinde yapılan ilk ön otopside, hayvanların bedenlerinde herhangi bir darp izi veya belirgin yara tespit edilemedi. Bu bulgu, uzmanların üzerinde durduğu ana senaryoyu güçlendiriyor: Hedef dışı avcılık. Büyük balıkçı teknelerinin kullandığı trol ve gırgır ağlarına takılan kaplumbağaların, nefes almak için su yüzeyine çıkamamaları nedeniyle boğularak hayatlarını kaybetmiş olabileceği değerlendiriliyor. Bu durum, balıkçılık faaliyetlerinin deniz canlıları üzerindeki olumsuz etkilerine dikkat çekiyor.
Deniz Kaplumbağalarının Ölüm Nedenleri ve Koruma Çabaları
EKODOSD Başkanı Bahattin Sürücü, bölgede deniz kaplumbağalarının ölüm nedenlerine ilişkin önemli açıklamalarda bulundu. Sürücü, genel olarak trol ve gırgır gibi büyük balıkçı teknelerinin ağlarının, denize atılan plastik ve naylon atıkların yutulmasının ve süratli teknelerin çarpma riskinin, bu nadir canlıların yaşamını tehdit eden başlıca faktörler olduğunu belirtti. Özellikle plastik atıkların denizanası sanılarak yutulması ve ağlara takılma gibi durumların ölümcül sonuçlar doğurduğuna vurgu yaptı.
Başkan Sürücü, denizlerin bu değerli canlıların yaşam alanı olduğunu hatırlatarak, denizcilerin ve kıyı sakinlerinin daha duyarlı olmaları çağrısında bulundu. Kıyılara atılan plastik ve naylon gibi atıkların azaltılması, süratli teknelerin kaplumbağaların olabileceği bölgelerde hızlarını düşürmeleri gibi basit önlemlerin bile büyük farklar yaratabileceğini ifade etti. Bu trajik ölümlerin tekrar yaşanmaması için bireysel ve toplumsal duyarlılığın artırılması büyük önem taşıyor.
Bilimsel Çalışmalar ve Gelecek İçin Umut
Hayatını kaybeden deniz kaplumbağalarından alınan ölçü, doku ve keratin örnekleri, DNA analizi yapılmak üzere Adnan Menderes Üniversitesi Fen Edebiyat Fakültesi Biyoloji Bölümü öğretim üyesi Prof. Dr. Oğuz Türkozan’a gönderildi. Bu bilimsel çalışmalar, ölümlerin nedenlerini daha net anlamak ve gelecekteki koruma stratejilerini belirlemek açısından kritik öneme sahip. Yapılan ilk tespitlere göre, Caretta Caretta türlerinden birinin dişi olduğu, Sahil Güvenlik ekiplerinin kurtardığı diğer Caretta Caretta’nın ise yaklaşık 122 cm boyunda yetişkin bir erkek olduğu belirlendi.
Prof. Dr. Oğuz Türkozan, nadir görülen erkek bir Caretta Caretta’nın kaybının, popülasyonun genetik çeşitliliği ve devamlılığı açısından üzücü olduğunu belirtti. Erkek bireylerin çiftleşme dönemlerinde birden fazla dişiyle üreyerek genetik çeşitliliği artırdığını ve eşeysel olgunluğa ulaşmalarının 25-30 yıl sürdüğünü hatırlatan Türkozan, iklim değişikliği gibi faktörlerle gelecekte dişi ağırlıklı popülasyonların beklendiği bir dönemde, bu erkek bireyin kaybının popülasyonun geleceği için önemli bir kayıp olduğunu vurguladı. Bu üzücü olaylar, deniz kaplumbağası popülasyonlarının korunmasına yönelik acil ve etkili adımlar atılmasının gerekliliğini bir kez daha ortaya koyuyor.
